In Turijn hebben oogartsen voor het eerst ter wereld het centrale deel van het netvlies, de macula, succesvol getransplanteerd. Het Molinette-ziekenhuis maakte zaterdag bekend dat de ingreep heeft geleid tot hernieuwd zicht bij een 67‑jarige patiënte die vijf jaar eerder volledig blind was geworden na een ernstig verkeersongeval.
Unieke reconstructie: twee beschadigde ogen tot één ziend oog
De operatie werd uitgevoerd door een team onder leiding van professor Michele Reibaldi. Volgens het ziekenhuis nam de ingreep zes uur in beslag. Om het zicht te herstellen werd weefsel uit het linkeroog verwijderd en in het rechteroog geplaatst. Daarbij ging het om het hoornvlies, de harde oogrok (sclera), het bindvlies en voor het eerst het centrale netvlies, de macula.
De patiënte, genoemd als Elena in het persbericht, raakte vijf jaar geleden volledig blind door onherstelbare schade aan de oogzenuw van haar linkeroog na een verkeersongeval. Het rechteroog leed eerst al aan maculadegeneratie en had daarnaast zulke ernstige verwondingen dat zowel het hoornvlies als de doorzichtigheid ervan onherstelbaar waren beschadigd. Met de gecombineerde transplantatie is geprobeerd van twee beschadigde ogen één functionerend oog te reconstrueren.
Aangehaalde resultaten en verwachtingen
Professor Reibaldi waarschuwt dat het nog onzeker is in welke mate het getransplanteerde netvlies op langere termijn zal functioneren, maar noemt de eerste uitkomsten bemoedigend. De regionale minister van Volksgezondheid, Federico Reboldi, bestempelde de operatie als een "baanbrekende ingreep" en deelde een foto van de patiënte en haar hoofdarts op sociale media.
"We wachten nu af in welke mate het getransplanteerde netvlies zal kunnen functioneren, maar de eerste resultaten zijn bemoedigend."
Het ziekenhuis meldt geen verdere medische details over de visusniveaus voor en na de operatie, noch over de precieze follow‑upperiode. Ook zijn er geen gegevens verstrekt over mogelijk toegepaste immunosuppressie of complicaties.
Wat maakt deze operatie bijzonder?
De ingreep onderscheidt zich omdat het de macula betreft, het deel van het netvlies dat verantwoordelijk is voor scherp centraal zicht. Tot nu toe werden macula‑transplantaties als onmogelijk beschouwd vanwege de complexiteit van de aansluiting tussen netvlies en de rest van het visuele systeem en het risico op afstoting of functieverlies.
- Operatieplaats: Molinette-ziekenhuis, Turijn.
- Duurtijd operatie: zes uur (volgens ziekenhuisbericht).
- Patiënte: 67‑jarige vrouw, genoemd als Elena; vijf jaar volledig blind na ongeval.
| Getransplanteerd weefsel | Bronoog | Doeloog |
|---|---|---|
| Hoornvlies | Linkeroog | Rechteroog |
| Sclera (harde oogrok) | Linkeroog | Rechteroog |
| Bindvlies | Linkeroog | Rechteroog |
| Macula (centraal netvlies) | Linkeroog | Rechteroog |
Gevolgen en vervolgonderzoek
De aankondiging zal wereldwijd de aandacht trekken van oogartsen en onderzoeksgroepen. Belangrijke vragen die nu beantwoord moeten worden zijn onder meer:
- In welke mate herstelt de centrale visus op langere termijn?
- Hoe duurzaam is de verbinding tussen het getransplanteerde netvlies en de visuele banen in de hersenen?
- Wat zijn de risico's op afstoting of ontstekingsreacties en hoe worden die beheerst?
Het Molinette-ziekenhuis heeft aangekondigd de patiëntengegevens en de follow‑up te blijven monitoren, maar heeft nog geen uitgebreid wetenschappelijk rapport of peer‑reviewpublicatie beschikbaar gesteld. Totdat die data openbaar zijn, blijft de ingreep een veelbelovende casus met aanzienlijke onzekerheden.
De ingreep illustreert zowel de technische vooruitgang in de oogheelkunde als de noodzaak van zorgvuldige evaluatie voordat nieuwe technieken breed worden toegepast. Voor patiënten met maculadegeneratie of traumatische oogschade betekent het nieuws mogelijk perspectief, maar medische richtlijnen en vervolgonderzoek zullen bepalen of en wanneer de procedure kan worden opgeschaald.
Bron: persbericht Molinette-ziekenhuis (Turijn), verklaringen van betrokken medici en regionale minister.